CHAPTER 25
“Duati titau lo teh" Samuela chuan min zui kual char chara, en pawh ka en duhlo. Ka thlakhleh ve tehlul nên khuaah hnathawka rawn awm thar hmeichhia khawpui lam tho an rim tih ka hria a, biak pawh ka be peih lo, ka thinrim hlur mai. A hnaah a kal ṭêp tawh tih hria in ka thlahlel ve em em a, nula dang an rawn awm mai avanga a rim kher hian min ti lâwm miahlo.
Ka thikthu chhiat zia hre rengin dâwt min hrilhin hmeichhe dang an rim chu ania.
“Min rawn hnaih suh" ka kut rawn chelh a tum chu duhlo in ka vai sawn nawlha, ka inpet ruh ṭeuh bawk. “Duati thinrim lo teh" tiin ka hnung lam aṭang chuan min rawn kuaha “Ka duh leh ka thinrim ang, ni e khanu te chu a ngo in a hmêl pawh a ṭha alâwm, rim lutuk rawh. A neih te kha nei hial la, min thlah rawh engmah ka sawi peihlo, hmeichhe dang ina len i duh avangin dawt hial min hrilh ta chu ania. Khatiang i nih chuan min hmangaih thu i sawi te pawh kha dawt a nilo ang tih ka sawi theilo" tiin ka thinrim rilru na bawk si chu ka phun chhuak hlawk hlawka.
Ka tal leh vak bawk “Khatiang zâwngin ngai suh, ka hmangaih che ka tih kha dawt a ni hek lo. In be ṭha ang, ka ṭhiante'n rim an duh avangin ka kalpui mai mai a lawm, ka lêng dâwn tih i hriat kha chuan i thinrim ka hlauh vâng a ni." a tihchuan za lo zet hian ka nuia.
“Tunah ka hre tho chu a nih hi, i awmbo tur huphurhin ka thlakhleh zia che i hria, mahse nang chuan dawt lek min lo hrilh chu ania, engmah ka ngaithla duhlo" tiin a mi kuahna ata chu ka awmsawna, ka inluaha chuan lûtin kawngka chu kalh ka tuma, chu veleh rang lutuka rawn lût in a mah chuan chhunglamah a kalh nghal hmak bawk.
“Chhuak rawh Samuel Malsawmkim" ti ṭhatin a âwmah chuan ka nam sawka, kawngka chu ka kawk pah bawk. “In be teh ang, ka kalsan dâwn lo che. I lungawi hma chu khawiah mah ka kal lovang" tiin min pawm bet leh ta tlata.
“Min thlah rawh, Malsawmkim min thlah nghâl rawh ka hua che" tiin ṭah aw ṭuau chuan ka ti a, a rawn thaw hawk mai. “Ka thusawi ngaithla la, ka ṭhiante ka kal pui mai mai alâwm, engmah a awm lo, biak pawh ka be lo, ka en hek lo. Ṭap tawh lo teh, hrehawm ka ti ania, ka inthiam lo bawk vawikhat mah dawt ka hrilh leh tawh lo ang che, i mittui ka hmu duh lo ka tih kha" tiin ka hnungah chuan a benga.
“Ka duh leh ka ṭap ang, ka duh tawhlo. Ka mu duh haw la hmuh che ka duh lo" tiin ka awm sawna, ka mittui chu ka hru nghal bawk.
“Ka duhlo, ka riak leh dâwn thinrim lo teh, ni hnih hnuah ka kalbo tawh dawn tih i hriat kha" a tihchuan ka hawisawna “Pawi ka tilo, min mamawh tak tak hleinem. Keiin ngaipawimawh che mah ila nang chuan chutiang tih hre rengin min theihnghilh thei ania, engmah ka sawi peih tawhlo. Haw rawh, rawn riah pawh a ngai tawhlo" tiin ka kalsawn dawna; chuveleh min pawm leh nghal nawlh mai.
Ka inring lo bawk nen a mah chu ngheng rawkin a darah chuan ka khabe ka la sawh zui, au ṭhatin ka tuaia, a darah chuan ka seh sak nghal vak bawk, rawn au ṭhatin min thlah duh chuang lo.
“A pawilo, min seh rawh, mahse ka thlah dâwn chuang lo che. In bia ang, ka lakah i thinrim anih chuan ka kalsan ngai dâwn lo che. Engpawh kalsan huamin i thinrim reh hma chu ka awmpui reng zêl dâwn che, hre reng rawh; kei min hnarin min hlat i tum apiangin a hma aiin ka hnaih leh zual zêl ang che. Mipa ka nihna anga ka tiam che a nih chu,kha chen ka nghak che a, awlsam taka kal tîr tur che chuan mi ngai suh ang che" tiin ka khumah chuan min ṭhut thlak puia.
“Ka hua che, nu Chhingin min rawn hrilh hlim phei kha chuan maw ṭhen vang vang che kha ka duh" tiin thawk ka la hak a “Chunu pawh chu, a fanu ka hnâwl pawh chu a va lana awm ve, kan inkar tihchhiat an tum reng dâwn. An thusawi awih hauh suh ang che, ka tân chuan i pawimawh ber ka tih kha, i ṭhian ka ni a, i bialpa leh i pasal hual ka ni bawk. An ni nge kei i rin zawk?" tiin ka mitah chuan a rawn melha.
A hmêlah chuan a thutak hle tih a hriat bawk, ka chhânna ngaichâng tih hriat takin khawdang a en lo hrim hrim bawk “Engmah ka sawi duh lo, ka mu duh. U Sangpuia min bum dan pawh i hre vek, kha tiang kha i lak aṭanga tawn ve ka duhlo, mahse ka duh loh thil chu a thleng ve leh reng thei tih hre chungin engtin nge ngaihngam taka ka awm theih ang? Mipa i ni a, hmeichhe rilru i hrethiam ngai lovang, ih maw...bum lo tâwk tawh tan chuan midang rin leh mai te hi a harsa tawh ṭhin, mite'n awlsam tak angin sawi ṭhin mahse an nunah hmangaihna tak tak an tawn loh vâng a ni fo, mi tam tak chuan an hmangaihte bula kîr leh thei hmeichhia hi nêp an tiin an sawichhe fo a, mahse an hrethiam lo. Hmangaih tak tak kan neih chuan engtiang pawhin min tina mahse kan hmangaih miau chuan mi thusawi a pawimawh tawh ngailo, nat nawn huam pawhin kan pan leh ṭang ṭang fo, u Sangpuia kha ka hmangaih chu ka ti hauh lo, ka duh hle tih erawh ka hria, mahse khatiang khân min bum duh a nih kha, a bialnu hlui a rawn lêt chiah khan a danglam veka, hetiang dinhmun kan thleng ta reng bawk" tiin ka ngawi data.
“Ka sawi tum chu a ni lakah kha chuan duhna chauh ka neih avâng khân ka tuarchhuak thei mai, nang erawh ka hmangaih i ni a a ni nena kan nuna thleng ang kha thleng dawn se ka tuar chhuak thei tawh kher angem ka hrelo. Ka hmangaih che tih i hriat avângin nang ngei pawh hian ka lakah in duhtawkna i neih phah thei tih ka hre ve tho, tûnah hmeichhe dang an rawn lang ta reng bawka. Chu hmeichhia vang ngei chuan dâwt i sawi bawka; keiin dawt ka hrilh ngai che i hrelo ang, ka rilru ana asin. Ka hmangaih chuan hmeichhe dang avangin dâwt hial min hrilh duh ania" tiin za lo tak chuan ka nui chhuak haka.
“Ka thinrim ve châng pawhin ka hmangaih em che avangin ka tuar ve hram hrama, ka thinrimna pawh ka tilang mai mai duh ngai heklo, kha thil avânga min hmuhsit phah a nih chuan na chung pawha inthiarfihlim ka duh zawk" tiin a awmah chuan ka bei deuh vang vanga, min kuah nghet sauh thung.
“Ka hmusit ngai reng reng lo che, ka hmangaih ve tho che tih hi theihnghilh suh, nizân ang kha chu ka thlen tîr leh tawh ngai lovang. Ka tan chuan i pawimawh hmasa ber zêl, i harsatna engpawh hriat hmasak zel ka duh bawk, ka lakah thinrim tawh lul lo teh. Hrehawm ka ti takzet a nia, dawt ka hrilh leh tawh ngai lovang che. Min ngaidam ang tiraw?" tiin min rawn en ha a, ka chhâng lem lo.
Ngawi reng chuan ka awmsawna “Khuareiah kan la hre zêl ang chu, haw tawh rawh. Ka mu duh tawh ka tih kha" tiin ka ham zui bai baia, a ni erawh lungpui biak ang mai a ni, ngawi rengin ala ṭhu tung ut reng ringawt.
“Haw rawh" ka tihleh lai chuan rang lutukin ka bulah chuan a rawn inthawlha, “A vâwt si ka haw peih tawhlo, tihian ka riak ve dâwn, ka awm lo thuai dawn tih i hriat kha.Min ngai ve miah lo em ni?" a rawn ti supa, ka dulah rawn kuahin alamah min pawt hnai nghal salh bawk.
“Ngai lo ngailo, i duh leh rawn haw tawh miah lo pawh nila pawi ka tilo, ka awm thei awm emai" ti hlakin a kut chu dahsawn sak ka tuma. “Min ngailo mahila keichuan ka ngai che, nupa nih thuai thuai ka châk tawh. Ka nupui i nih hunah chuan ka duat dâwn lutuk che hi i sual viau ang tih a hlauhawm, tunah pawh heti hi i ni ania, ka nupui i nih hunah phei chuan thaibawih ka nilo ang tih pawh ka sawi theilo" tiin a rawn nui haka, a dulah chuan ka nghawk sak nghal zawt mai.
“Min neilo mai la tinia, pasal tur chu ka vai êm bik nang, ka muhil dawn min be tawh suh" tiin ka mit ka chhin sana “I thinrim hian i duhawm ka ti ṭhin.Duat ka châk zual sauh ṭhin che, ka ta i ni a,i ta ka ni bawka. Nge ni a tunah hian ka ru che anga, Aizawl lamah chuan ka chhuhpui dâwn che mi aw" tiin ka biangah chuan a rawn fâwp leh vang vanga.
“Ka duhlo, dân ang ngeiin inneih kan tih tawh kha. Rawn riah reng pawh hi a ṭha lo, miin min ngai dik lo ang, kan tân nakinah ala pawi thei" ka tihchuan a thaw haka, “A ho lutuk, kan inneihna tur Pathian hmaah ngei kan chham dawna, Pathianin engkim a hre veka, mite rin kher angailo, bum theihloh Pathian kan neia, a niin engkim a hre thung alâwm" tiin alamah min kuai hera.
A lakah hi chuan ka thinrim reng thei bik lo, ka thlahlel hluah hluah si a “Ka lâwm e, i lakah chuan pangchan nuam ka ti a, ka ngai reng bawk che. Chân che ka hlau hliah hliah bawk, khawi hmunah pawh awm la, i awmna tûr hmun i thlen hunah pawh min theihnghilh ngai hauh suh ang che" tiin ka kuah let ve leh ta nge nge a.
Ni e, hun fal chu kan ngah lutuk, mahse ka duhdân min zah sakin min tilui ngai lo, hei vang te pawh hian ka hmangaih zual. A insûm thei ka ti ṭhina, a insum theihna tak hi ka duh zualna a ni bawk, a ṭawng tam lohna tak hian min hneh zual.Mipa sawi tûr hre deuh hi engvang nge maw ni dâwn ni, ka ngaina thei ngai hauhlo, min hip lo ve tawp bawk. A hun azira ṭawng dan tâwk thiam te hian min ti danglam ṭhin daih zawk bawk.
Sawi tur hre deuh mipa hian min hip lo ve hrim hrim ania'ng, ngaihzawng ka neih tawhah ṭawng bawrh bawrh mi ka nei ngai hauh lo, a cool lam te hian min hneh zâwk pawh a nimahna.
“Ka hre reng ang, ka zungbun pêk che hi kan inhualna angah ngai la, lo phelh ngai hauh suh. He thil i bun chhûng hi chuan ka phatsanin ka kalsan ngai lovang che, i zungbun min pêk pawh hi ka phelh ngai dâwn lova, ka en apiangin mi pasal hual ka ni tih ka hre chhuak leh zêl ṭhin dawna, kha khua ka seilenna khuaah ngei khân hmeichhe pakhat, ka pian tirh a ta ka thinlung sawi danglam tu awmchhun leh ka hmangaihin min lo nghâk reng a ni tih ka rawn hrechhuak reng zêl ang" tiin ka kut zunglai zungbun ka bunna chu a rawn fâwp vang vanga.
Hun hi a kal chak takzet a ni, reilote emaw tih chhûngin kum 2025 kan chuangkai der chu a ni si a, he kum thar hian eng tak rawn her chhuah pui leh ang maw. Ṭhenkhat te tan an chhungte tu emaw ber an chân kum a ni leh anga, ṭhenkhat tân erawh hlim taka an awm na tur leh nuamsa taka an awm theihna tur kum pawh a lo ni thei bawk.
Kei leh Sam-a tân erawh kan awm hran hun tur kum rawn inṭanna a ni reng mai si a.
Ni a liam leh meuh chuan Sama pawh a hna lam thawk tur chuan a chhuah a hun ta reng mai. A bike in a kal dawna, kan ṭhianho chuan thlah turin an intualah kan awm ṭhap bawk. “Tluang deuhin aw" midang an kalsawn hnu chuan ka kuah a, ka insum zo tawh thlawt lo. Ka mittui chu ka biangah a rawn luang ngiai ngiaia.
“Ṭah loh tur ka tih kha, i ṭah chuan ka kalsan thei dâwn hauh lo che a nia, min lo nghâk reng la kumkhua atân kan awm dun thuai tawh ang" tiin ka chalah chuan a fâwp vang vang bawk. Ṭah loh tum mah ila a kal dawn meuh chuan ka ṭap lo theilo, ka ngai dâwn lutuk tih hi ka hre chiang hle bawk si.
A rim te chu theihnghilh hlau takin ka hip lût vang vanga, a pangtilum ka sik phâk a awm tawh lo tur te chu duham takin ka hnaih sauh sauh bawk.
“Ka ṭap lo reng reng, tluang deuhin kal la i thlen veleh min lo be rawh aw.. bike khalh tur i ni a, fimkhur hle ang che. Kal tawh rawh" tisapin ka en chho a, chuveleh kawmkar lamah min pawt lûtin duhthawh zet hian min fawp leh tawn tawn phawta, keipawhin ka lo chhâng ve bawk.
A tlân chhuah hnu thleng chuan ka en vang vanga, a hna hmuh ruala chhukthla tur mahnise hotu lamah a putea a awm bawk nên hrethiamin helamah Christmas a hman theih phah zâwka, tunah chuan ka hmuh phak lohah a awm ta vang vang dâwn si a.
“Mangṭha le ka hmangaih, tluang takin thleng la, i hnathawhna apiangah malsâwm dawngin sang tak thlengin in hlangkai ngei ang che. Hetah ka lo nghak reng dâwn che tih erawh theihnghilh lo la" ti a phun sap sapin a lan theih tâk lohah chuan ka in lam pan chuan ka haw zui ta thuaia.
Engtikah tak intawng leh ang imaw? Tûnah chuan he khua pawh ka tân chuan khawharna hmun mai an chang zo dâwn ta chu a nih hi, ka tan alo lêt leh ngei angem tih erawh ka chiang lo, hunin a la hril zel mai ang chu. Kei erawhin ka lo nghâk reng thung ang. Hetah hian rinawm takin, kan intawnna hmun hi ka lo chhuahsan ngai hauh lovang.